Cuộc sống mới - A brand new chapter

Phần một: Chuyện chấn thương

*****

Mình yêu thích những tháng ngày nhiều sự kiện, nhưng hơi buồn vì phải viết ít. Thời gian rảnh chỉ có thể cống hiến cho một việc duy nhất: ngủ vùi. 

Hai tháng vừa qua là khoảng thời gian đáng nhớ nhất nhất năm.

(Một) Thêm một lần quay lại với So You Think You Can Dance (SYTYCD) cho dù năm ngoái thi xong đã hứa hẹn đó là lần cuối cùng 

(Hai) Bị chấn thương nghiêm trọng nhất từ trước đến nay: giãn dây chằng chéo trước đầu gối 

(Ba) To lớn nhất, quan trọng nhất, mệt nhất, lo lắng nhất, hạnh phúc nhất: Chính thức quay lại với công việc của một vũ công, đi dạy, đi tập - đàng hoàng, danh chính ngôn thuận, tạm thời nghèo, nhưng mà sung sướng. 

Ảnh: Với đội nam của Le Cirque Dance Crew

Cả ba chuyện đều dài dòng và nhiều cảm xúc lẫn lộn. Vì SYTYCD mới phát sóng xong bán kết, điều muốn nói rất nhiều, cảm xúc vẫn trọn vẹn nhưng còn bận nhặt nhạnh kỉ niệm qua ảnh và video nên đành gác chuyện (một) sang một bên, kể lể chuyện (hai) chuyện (ba) trước, coi như để dành cho mình một trang về sau đọc lại. Nhiều kỉ niệm cứ muốn níu giữ mãi mãi về sau - như người ta thường nói "Mỗi khi muốn từ bỏ, hãy nghĩ đến lý do bạn bắt đầu"

*****

Từ trước đến cái ngày hâm dở đó, chưa bao giờ mình nghĩ mình sẽ bị thương dây chằng đầu nói. Nói đến ACL (Anterior cruciate ligament) mình chỉ hình dung ra các bạn trai đá bóng sân trơn ngã trẹo chân, đầu gối kêu rắc một tiếng và thế là ACL của anh đứt làm đôi. Hôm đó một ngày quá ư nhàn rỗi và đẹp trời, thậm chí tinh thần đang lên cao phơi phới vì vừa thi xong vòng audition Hà Nội, mình nhẩy lên không trung chào đón anh người yêu trong tư thế Grand Jete Leap nửa mùa - nhẩy lên xoạc trên không vậy đó. Lúc tiếp đất không thấy hề hấn gì rất tài tình nhưng sau khi ăn tối đầu gối phải bắt đầu có cảm giác lạ. Từ đó đến nay đã hơn hai tháng, mình rút ra một số kinh nghiệm để anh chị em nào gặp trường hợp tương tự sẽ biết cách xử lý, bảo vệ sức khỏe là trên hết!

Ảnh: vòng latin bán kết So you think you can dance.

Chân phải đeo hai bọc gối

1. Không bao giờ coi thường chấn thương gối

Khi mới bị đau nhẹ, mình đã nghĩ sẽ như những lần bị đau cơ lưng và bong gân cổ chân và hoàn toàn nhầm. Khớp gối là một cấu trúc phức tạp được giữ ổn định nhờ hê thống dây chằng và sụn. Bất kỳ một chấn thương nào từ tai nạn giao thông, tai nạn lao động hay chơi thể thao đều có thể ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động nếu không can thiệp kịp thời. Với chấn thương giãn, rách một phần hoặc đứt dây chằng chéo trước, trước mắt cơ đùi có thể bị teo nhỏ, dễ khuỵu gối, lâu dài có thể dẫn đến rách sụn chêm, viêm khớp. 

2. Chấn thương gối phải làm gì

Ngay khi có cảm giác lạ, đau buốt hoặc sưng, ngay lập tức nghỉ ngơi không hoạt động, liên tục chườm đá, một ngày có thể chườm 4 đến 8 lần, mỗi lần từ 10 - 20 phút. Tác dụng của đá là giảm sưng vết thương, mạch máu lưu thông tốt hơn đến vùng tổn thương. Nhất định không được chườm nóng, nhiệt có thể làm các vết thương tệ hơn. Để chân lên cao khi nằm nghỉ và uống thuốc chống viêm. Sau một vài ngày theo dõi, đừng tiếc tiền mà nên đi khám lâm sàng + chụp cộng hưởng từ - MRI (khoảng 1,5 triệu đồng). Chụp X Quang chỉ có tác dụng phát hiện chấn thương phần xương, không thể phát hiện chất thương phần mềm. Đem phim chụp đến gặp các bác sĩ để được nghe tư vấn cụ thể. 

Những trường hợp đứt hẳn dây chằng, bệnh nhân thường phải phẫu thuật để tái tạo dây chẳng mới. Nếu dây chằng chỉ đứt bán phần hoặc giãn mà gối vẫn vững thì bác sĩ có thể chỉ định bảo tồn phục hồi chức năng (như mình). Việc có mổ hay không phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố: độ tuổi, mức độ vận động và độ vững của gối. Mỗi bệnh nhân là một trường hợp riêng biệt, việc hỏi thăm kinh nghiệm của người khác chỉ dừng ở mức độ tham khảo.

3. Biết điểm dừng 

Trường hợp của mình chỉ là giãn dây chằng, gối vưng nên chưa phải mổ. Mình đăng ký tập phục hồi chức năng tại bệnh viện thể thao một tuần và tiến triển khá tốt, Lời thú tội chân thành nhất: thay vì nghỉ liền một tháng, mình vẫn quyết định vẫn tập và thi bán kết So you think dù biết chân chưa trở lại điều kiện tốt nhất. Mình thay đổi hoàn toàn cách tập và dựng bài, đeo băng gối trợ lực kỹ càng và chườm đá thường xuyên sau mỗi vòng thi. Điều kỳ diệu xảy ra khi trải qua bốn ngày bán kết, chân mình không hề đau thêm mà có dấu hiệu đỡ. Tuy vậy vì gối vẫn còn lỏng nên thỉnh thoảng chân vẫn mỏi trở lại. Mình quyết định dừng hẳn mọi hoạt động nhẩy múa để phục hồi chức năng: co giãn, thăng bằng, làm khỏe cơ đùi trước sau ... để gối vững. 

Cho đến nay - 29/9/2015 - hơn 2 tháng sau chấn thương, chân mình vẫn chưa khỏe 100%. Gối không đau nhưng khi vận động nhiều thì cơ chân phải vẫn mỏi hơi chân trái. Mình uống Jex để bổ sung các chất cần thiết cho sụn, đề phòng viêm khớp. Tuy vậy tuyệt đối không thể "nằm chờ" hoặc nghỉ ngơi quá lâu. Chân chấn thương dù có phải mổ hay không đều phải được phục hồi tích cực qua các bước: lấy lại sự co giãn, sự thăng bằng và tăng sức mạnh của phần cơ bao quanh đầu gối. Mình không dám nói trước bao giờ chân sẽ khỏe hẳn, hoặc trong tương lai có cần mổ hay không nhưng hiện tại mình đang cố gắng tập luyện từng ngày để cơ đùi, cẳng chân, cổ chân và ngay cả thân trên đạt được sức mạnh để bù đắp cho sự thiếu hụt của dây chằng và gánh bớt sức ép lên sụn chêm. Chắc chắn, mình sẽ làm được để quay lại nhẩy múa. 

Dưới đây là một clip mình quay khá chớp nhoáng, tóm tắt lại một số bài tập cơ (strengthening) và cân bằng (balance) rất tốt cho phục hồi chấn thương nói riêng và tập chân nói chung. Ngoài một số động tác này, mình còn tập rất nhiều với máy tập và dây chung (resistance band). Không phải ai cũng có điều kiện đi gym hoặc đến các trung tâm phục hồi thường xuyên, nên mình chọn một số bài tập các bạn tâp được ở nhà. Mọi người có thể tra cứu trên google những cụm từ như: knee/leg strengthening, leg exercise, knee rehab, exercise for knee injury.... và tìm hàng trăm hình ảnh/video tham khảo. 

Cuối cùng, lời khuyên của mình dành cho những người vốn được coi là "chân yếu tay mềm" hơn đàn ông (dù ngày nay điều này không còn chính xác): 

• Thường xuyên tập cơ chân một cách toàn diện (đùi trước, sau, bắp chân, cổ chân, hông) chứ đừng chỉ để ý bụng hai vạch hay eo thon. 
• Tập chuẩn động tác, không nên ham những bài quá khó, tập quá nặng khi chưa thạo kỹ thuật.
• Luôn khởi động kĩ càng, tránh các động tác quá đột ngột
• Ở những địa hình trơn trượt khó đi, đừng đi giầy cao gót kẻo ngã :)
• Bất kỳ chấn thương/triệu chứng lạ nào liên quan đến đầu gối đều cần được bác sĩ kiểm tra cẩn thận.

Bắp chân quyến rũ - The sexy calves

Tặng bản thân và những bạn gái hay sợ chân to của Phương.

portfolio.ashleygaston.com

Hồi mới dậy thì, bắp chân là một trong những điều ám ảnh nhất đối với mình (ngoài ra còn có mắt, mũi, mồm, răng, da, tóc, tay, ngực, mông...nói tóm lại là các bộ phận trên cơ thể mới lớn nó cứ lệch lạc sao đó). Khách đến nhà là y như mang ảnh hồi bé ra khoe, xinh như công chúa mắt to long lanh nên được chụp báo thành em bé trang bìa. Ai cũng bảo bé này mai kia phải cao mét bảy là ít, làm bạn cứ mừng thầm rồi thành mừng hụt khi tuổi ẩm ương kéo đến cũng bộ dạng xấu xí mắt to thành mắt lồi mặt tròn thành mặt ngựa răng thì cắn lệch người ngợm chỗ tong teo chỗ phình to không thích đáng, tóc xơ dài để kiểu bổ luống xấu đến độ 4 năm cấp 2 mình chỉ chụp tầm 10 bức ảnh. Quay về chủ đề chân, xem các cô người mẫu mình dây chẳng cô nào có bắp chân to, lại được nghe các mẹ bình luận mỗi khi đưa con đi thi đấu biểu diễn kiểu "Con bé kia nó không có bắp chân là mai kia cao lắm đấy!", "Sao chân như cột đình mà cũng dám mặc váy ngắn vậy?"....thì không có cô thiếu niên chân to nào không tủi thân.

Nói một cách công bằng thì chân của mình cũng không to không thô mà hết sức bình thường. Thế nhưng hồi đó mình ghét có bắp chuối kinh khủng đến mức hàng ngày ngồi tự bóp phần mỡ lỏng lẻo ở chân để mong nó nhỏ bớt đi lol. Một lần nói chuyện với bà nội, khi mình than phiền là rất ghét bắp chân to, bà mình mới nói bà thì lại thích vì bà chẳng có bắp chân gì cả, nhìn yếu ớt không khỏe mạnh. Tự dưng một luồng suy nghĩ mới lạ lần đầu tiên lóe lên trong đầu óc còn hạn chế của bạn: Hóa ra cũng có người nghĩ có bắp chân mới là đẹp.

Lớn lên một xíu nữa, khi bắt đầu bước chân vào con đường nhẩy múa làm đẹp cho bản thân và xã hội, mình mới dần nghĩ tốt về đôi chân của mình chứ không thù địch như trước kia. Đầu tiên mình bị hút hồn bởi các chị vũ công châu Âu được xem qua băng đĩa. Hồi đó khổ lắm nhé không phải giải đi đầu nào cũng tràn lan trên YouTube như bây giờ mà phải ra mấy hàng băng đĩa hoặc nhờ các anh chị lão làng in hộ. Rồi thì mình phát hiện ra dù hâm mộ các chị chân thon thì mình có vẻ thích các chị chân to, nhìn vững chãi và đằm hơn hẳn, chưa kể lúc chuyển động các đường nét khỏe mạnh của chân nổi lên rõ ràng nhìn vô cùng quyến rũ. Đến khi xem Ballet thì ngã luôn trước luôn cơ bắp của các anh mặc quần skin-tight và các chị mặc váy tu-tu xòe rộng có đôi chân nhìn qua tưởng mảnh mai mà nhìn gần cơ bắp nổi cuồn cuộn. 

Đây là chị Melinda Torokgyorgy - vũ công yêu thích nhất đời của mình. 
Chân không hề nhỏ nhưng cực kỳ quyến rũ và nữ tính.

Thế là từ đó mình học cách yêu bắp chân của bản thân và phát hiện ra tất cả những điều tuyệt vời khi có một đôi chân chắc: đi vững chạy nhanh nhẩy không sợ ngã bơi ếch thì đạp chân rất nhiều lực. Kết luận là cứ mỗi đợt đi thi gặp các bạn hay xem clip tập gym mình tự thấy chân mình còn chưa ăn thua gì nên muốn chân khỏe nữa, cơ bắp nữa.  

Còn đây là chị Anna Melnikova, nhìn chị ấy bên ngoài thì không ai bảo không đẹp! 

Có những người bạn hỏi mình rằng chân em cha sinh mẹ đẻ đã to thế này rồi nên không dám tập nữa, không dám đạp xe, không dám chạy bộ nhiều, không squat...  Nếu không xét đến góc độ thẩm mỹ thì chân của một người được tạo ra để nâng đỡ khối lượng phần trên của người đó, thế nên hãy nghĩ đơn giản là nếu bạn có đôi chân to thì vũ trụ phải được sắp đặt là như vậy. Có bạn còn tưởng rằng có những bài tập chân chỉ để giảm mỡ mỗi vùng chân thôi. Thực tế thì bạn không thể giảm mỡ cục bộ mà chỉ có thể giảm mỡ trên toàn cơ thể. Ngày đi học mình còn được nghe những chuyện hơi buồn rằng có nhiều bà mẹ ở Việt Nam vẫn còn giữ quan điểm cổ hủ chân nhỏ mới sang nên bó chân con từ thuở nhỏ, đến khi lớn chân bạn ý mất cân đối với người trên đến chạy nhẩy còn không vững.

Vì vậy hãy cứ tập đi, tập càng nhiều càng tốt,  đưa "legs day" - ngày tập chân vào trong lịch gym của bạn, squat thoải mái, bơi mấy chục vòng, tranh thủ đi bộ chứ đừng đi xe vì hoạt động nhiều không những không làm chân to xấu xí mà còn làm toàn bộ cơ thể tràn đầy năng lượng và đôi chân cũng khỏe khoắn sắc nét hơn.

Nếu các bạn hỏi mình là tập chân thế nào thì mình xin trích ra đây một số bài tập thích hợp với cả các bạn chẳng hoạt động bao giờ lẫn người biết chút chút rồi. Nói chung chẳng có điều gì tốt đẹp hơn bạn có thể làm cho đôi chân của mình là hoạt động nó :) Leg Exercises from FITSUGAR.COM

Chào thân ái ngày thứ hai.

HHP